Yeni öğrenme metotlarından biri olan zeka oyunları, beyni geliştiren, çabuk öğrenmeye yardımcı olan bir metoddur. Zeka oyunu bilgi gerektirmez ama hızlı ve mantıklı düşünmeyi ve eğlenerek öğrenmeyi amaçlar. Çocukların okullarında daha başarılı olmasına yardımcı olur. Zeka oyunları adından da belli olduğu gibi zekayı harekete geçirmeyi de amaçlar.
Zeka Oyunlarının Yararları
* Soyut ve somut nesneleri ilişkilendirebilmeyi kolaylaştırır.
* Analiz yapabilmeyi sağlar.
* Strateji öğrenilir.
* Bilişsel gelişime katkı sağlar.
* Mantıklı düşünmeyi öğretir.
* Yaratıcılık becerilerini kullanmayı sağlar.
* Akademik anlamda gelişmeye yardım eder.
* Konsantrasyonu arttırır.
* İletişim becerilerini geliştirir.
* Özgüveni arttırır.
Zeka Oyunlarının Çeşitleri
1. Akıl Oyunları
* Su doku: Bir karenin 9*9′ luk boyutlara bölünmesi ve her satıra, her sütuna 3*3′ lük karelerin her birine 1′ den 9′ a kadar sayıların birer kez yazılması ile tamamlanan bir zeka oyunudur.
* Kelime Oyunu: Her kareye sadece bir harf koyarak anlamlı kelimeler üretilir. Ayrıca en az bir harfi bu kelimelerle birleşmesi ile oluşan başka kelimeler de oluşturulabilir.
* Tangram: Geometrik şekillerdeki yedi parçayı bir araya getirerek çeşitli şekiller oluşturulur.
* Haydi Anlat: Bu oyun resimli küplerle oynanır. Rastgele atılan küpler bir araya getirilerek üzerlerinde bulunan resimlerle bir hikaye oluşturulur.
2. İşlem Oyunları
* 4 İşlem ( Kendoku): Bu oyunda matematiksel işlemler kullanılır. Beyni oldukça çalıştıran bir oyundur. Japon bir öğretmen tarafından icat edilmiştir. Su dokuya benzer fakat aralardaki işlem işaretlerine dikkat etmek gerekir.
* İşlem Karalama: Satır ve sütunların başlarında yazılan sayılara dikkat edilir ve bulmaca karalanarak bir resim ortaya çıkar.
* Kakuro: 1’den 9’a kadar olan sayıları boş karelere daha önce diğer satır ve sütunlarda kullanmamış olma şartıyla doldurup yazmanız gerekmektedir.
* Çarpmaca: Verilen sayıları sadece bir kere kullanarak satır ve sütunlara iki sayı yazılır ve bu her satır ve sütunda yazılmış olan sayılar çarpıldığı vakit yanda ve altta yazılan sayıyı vermelidir.
3 . Strateji Oyunları
* Üç Taş: Eski bir oyun olan üç taş iki kişiyle oynanır. İki oyuncusunun da farklı renkte üçer taşı olmalıdır. Oyuncular ellerindeki taşları alt alta, çapraz, yan yana şeklinde hareket ettirerek sıralamaya çalışırlar ve ilk sıralayan oyuncu da oyunun kazananı olur.
* Dokuz Taş: Oyun iki kişiyle oynanır. Oyun tahtasının üzerindeki üç taşı yan yana getirmek ise oyunun amacıdır.
* Mangala: Oyun iki kişiyle oynanır. Her iki oyuncunun karşısında 6 adet kuyu vardır. Bu kuyuların içinde ise 4’er tane taş vardır. Kenarlarda ise oyuncuların taşlarını toplayacağı hazine vardır. Amaç hazineye en çok taşı koymaktır.
* Türk Daması: İki oyuncuyla dama tahtası üzerinde siyah ve beyaz renklerden oluşan taşlarla belirli konumlandırmalarla hareket ettirilerek oynanır. Amacı ise rakibin elindeki taşları almaktır.
Zeka Oyunun Eğitimde Rolü
Araştırmalara göre beynin karar alıp vermeden ve düşünmeden sorumlu olduğu frontal lob 20’li yaşlara doğru gelişimini bitirir. Bunun sonucunda 4-12 yaş arasındaki kazanımlar kalıcı hale gelir.
Gelişmiş ülkelerde eğitim sistemine eğlenerek öğrenme kavramı adı altında zeka oyunları eğitimi yer verilmekte ve beceri geliştirmeye yardımcı olmayı amaçlamaktadır. 2012 yılından beride Türkiye’de de ortaokullarda zeka oyunları dersi seçmeli ders olarak çocuklara verilmektedir. Bazı anaokullarında da branş ders olarak zeka oyunları dersi verilmektedir. Çocuğun bu oyunlarla erken tanışması onun yararına olacaktır. Fakat uygun bir biçimde dersin işlenebilmesi için öğretmenlerin de zeka oyunları konusunda eğitilmesi gerekmektedir.
